Philippines giảm nhập khẩu trong cao điểm thu hoạch nội địa khiến xuất khẩu gạo Việt Nam đối mặt áp lực ngắn hạn, song tác động được đánh giá chỉ mang tính thời điểm.

Xuất khẩu gạo của Thái Lan giảm mạnh trong tháng 1/2026, làm dấy lên lo ngại rằng lượng hàng xuất khẩu năm 2026 có thể chạm mức thấp nhất trong 5 năm do đồng nội tệ mạnh lên và sự cạnh tranh toàn cầu ngày càng gay gắt.

Xuất khẩu gạo Việt Nam sang Philippines chiếm hơn 50% tổng lượng gạo xuất khẩu trong tháng đầu tiên của năm 2026. Đây cũng là tỷ lệ lớn nhất mà thị trường này đã nhập khẩu của Việt Nam.

Định hướng nâng tỷ trọng gạo thơm, gạo chất lượng cao trong tổng lượng xuất khẩu năm 2026 được xem là trụ cột để nâng giá trị, giảm rủi ro thị trường và khẳng định thương hiệu gạo Việt trên bản đồ thế giới.

Xuất khẩu gạo đầu năm 2026 đối mặt thách thức kép cả về thị trường lẫn năng lực thu mua, dự trữ khi vụ Đông Xuân đang cận kề.

Việc nhập khẩu gạo vào thị trường Nhật Bản luôn có các yêu cầu khắt khe về chất lượng, tính ổn định và năng lực tổ chức chuỗi cung ứng. Trong bối cảnh đó, khả năng gạo Việt Nam hiện diện bền vững tại thị trường Nhật phụ thuộc không chỉ vào giá, mà vào mức độ sẵn sàng nâng chuẩn từ gốc, từ vùng nguyên liệu đến tư duy xuất khẩu dài hạn.

Năm 2026, Việt Nam dự kiến có khoảng 7,73 triệu tấn gạo hàng hóa phục vụ xuất khẩu. Nguồn cung chủ yếu đến từ Đồng bằng sông Cửu Long và một phần tỉnh Tây Ninh (Long An cũ).

Năm 2026, Philippines có kế hoạch nhập khẩu 3,6 triệu tấn gạo, trong đó 75 - 80% sẽ nhập khẩu từ Việt Nam, trước mắt hai nước có thể xúc tiến trao đổi để ký thỏa thuận về gạo với khối lượng 2,5 triệu tấn.

Năm 2025, xuất khẩu gạo gặp khó khăn, nhiều thị trường lớn điều chỉnh chính sách nhập khẩu, có thời điểm tạm ngừng nhập từ các quốc gia, điều này tác động đến kết quả xuất khẩu gạo Việt, giá cũng giảm, khiến kim ngạch giảm gần 1,5 tỷ USD.

Chuỗi Bản tin Thị trường Gạo Toàn cầu của IRRI

Philippines, thị trường nhập khẩu khoảng 40% lượng gạo xuất khẩu của Việt Nam, vừa nâng thuế nhập khẩu gạo lên 20% từ đầu năm 2026. Cơ chế thuế biến thiên gắn với giá tham chiếu gạo Việt cho thấy Manila đang chủ động điều tiết nhập khẩu, khiến chiến lược cạnh tranh bằng giá của gạo Việt đối mặt thêm một phép thử mới.

Bộ Thương mại Thái Lan dự báo lượng gạo xuất khẩu trong năm tới có thể chỉ còn 7 triệu tấn, giảm 12,5% so với con số 8 triệu tấn dự kiến trong năm 2025. Nguyên nhân chính là đồng baht đang tăng giá khiến gạo Thái Lan trở nên đắt hơn so với nguồn cung dồi dào, giá rẻ từ Ấn Độ.